Zieke werknemer

Meldt een werknemer zich ziek, dan geldt er een opzegverbod en moet je als werkgever in principe gedurende 104 weken en minimaal 70% van het loon doorbetalen. Maar daarmee ben je er niet: cao-afspraken, bonussen, leaseauto's en herhaalde ziekmeldingen bepalen wat je écht verschuldigd bent. Op deze pagina lees je hoe de loondoorbetaling bij ziekte werkt en waar werkgevers het vaakst de mist in gaan.

Hoe lang moet je loon doorbetalen bij ziekte?

Een arbeidsongeschikte werknemer heeft recht op loon gedurende maximaal 104 weken.

Uitzonderingen op de loon doorbetaling van 104 weken:

• Tijdelijk contract. De loondoorbetaling loopt tot het contract eindigt, tenzij je verlengt of moet verlengen (omdat de enige reden voor het niet verlengen verband houd met een chronische ziekte).

• AOW-gerechtigde werknemers. Hier geldt een verkorte termijn van zes weken.

• Huishoudelijk personeel. Werkt iemand minder dan vier dagen per week uitsluitend huishoudelijk voor een particulier, dan geldt ook een verkorte termijn van zes weken.

• Cao. Sommige cao's verlengen de loondoorbetaling. Controleer dit altijd.

Na 104 weken eindigt de loondoorbetaling in principe. Dat verandert als het UWV een loonsanctie oplegt omdat de re-integratie tekortschoot. Lees meer op onze pagina over de Wet verbetering poortwachter.

Hoe tel je de 104 weken?

Wordt een werknemer binnen vier weken na herstel opnieuw ziek, dan tel je de ziekteperioden bij elkaar op. De oorzaak maakt niet uit. De dagen waarop hij hersteld was, tellen niet mee. Voorbeeld: een werknemer meldt zich op 1 juli ziek, op 1 augustus beter en op 20 augustus opnieuw ziek. De tussenliggende 19 dagen tellen niet mee. Op 20 augustus tel je verder vanaf dag 32.

Stelt de werknemer dat er een nieuwe periode van 104 weken is begonnen, dan moet hij aantonen dat hij langer dan vier weken niet door ziekte verhinderd was. Wanneer jij hem hersteld meldde, is daarbij niet doorslaggevend.

Bij zwangerschap geldt een aparte regel. Ziekte vóór en na het zwangerschaps- en bevallingsverlof tel je bij elkaar op. Het verlof zelf telt niet mee voor de 104 weken.

Hoeveel loon betaal je door bij ziekte?

De wet schrijft minimaal 70% van het laatstverdiende loon voor.

De eerste 52 weken mag dit niet onder het wettelijk minimumloon komen. Na 52 weken wel, maar dan is er eventueel aanvulling vanuit de Toeslagenwet mogelijk.

Er geldt ook een plafond: het maximumdagloon uit de Wet financiering sociale verzekeringen. Verdient een werknemer meer, dan heeft hij wettelijk alleen recht op 70% van het maximum dagloon.

Je mag altijd meer betalen dan deze wettelijke ondergrens. Veel werkgevers spreken 100% in het eerste jaar af, of laten het maximumdagloon los. In cao’s worden ook meestal ruimere regelingen opgenomen. Controleer die daarom altijd goed.

Welk loon valt onder de loondoorbetaling?

Niet alleen het vaste maandloon. Ook deze onderdelen tellen mee:

• ploegentoeslag en onregelmatigheidstoeslag;

• vakantietoeslag;

• een dertiende maand, afhankelijk van de formulering;

• stukloon, provisie en overwerkvergoeding;

• variabel loon, zoals een bonus (zie hieronder).

Is de arbeidsomvang onduidelijk, zoals bij een oproepcontract, dan kijk je in principe naar het gemiddelde over de afgelopen drie maanden. Geeft die periode een vertekend beeld, bijvoorbeeld bij seizoenswerk, dan kun je een andere referteperiode voorstellen.

Moet je een bonus doorbetalen tijdens ziekte?

Dat hangt af van het soort bonus.

• Prestatieafhankelijk (deels of geheel). Doorbetalen, ook als de werknemer zijn targets niet haalde omdat hij ziek was.

• Volledig afhankelijk van bedrijfsresultaat, zoals een winstdelingsregeling. Niet verplicht.

• Combinatie van beide. Behandel de hele bonus als prestatieafhankelijk en dus moet je hem doorbetalen tijdens ziekte.

Moet je de bonus doorbetaling? In de praktijk neem je de gemiddelde bonus over de drie jaar vóór de ziekmelding. Is de bonus deels afhankelijk van bedrijfsresultaten en wordt de bonus door tegenvallende bedrijfsresultaten gemaximeerd op bijvoorbeeld 50% van de bonus, dan mag je dat plafond ook toepassen op de zieke werknemer.

Mag je een leaseauto of laptop innemen tijdens ziekte?

Mag de werknemer de auto of laptop privé gebruiken, dan geldt dat als loon in natura. Je mag het dan niet zomaar innemen. En al helemaal niet zonder een vervangende vergoeding te bieden. Wat je het beste kan doen is in de arbeidsovereenkomst, het personeelshandboek en/of de leaseregeling afspreken dat het gebruiksrecht bij (langdurige) ziekte vervalt én dat de werknemer geen recht heeft op compensatie vanwege het moeten inleveren van het bedrijfseigendom.

Is privégebruik niet toegestaan, dan mag je de spullen terugvragen zonder vergoeding.

Wanneer heeft een zieke werknemer geen recht op loon?

In vier situaties vervalt het recht op loondoorbetaling:

1. Opzet. De werknemer heeft zijn ziekte opzettelijk veroorzaakt. Dit komt zelden voor: risicovol gedrag, zoals drinken of een gevaarlijke sport, is geen opzet. De opzet moet echt gericht zijn op het ziekworden en dat is zelden het geval.

2. Valse informatie bij een aanstellingskeuring. Je mag bij sollicitaties niet naar gezondheid vragen. Maar wist een sollicitant dat een aandoening hem ongeschikt maakte voor de functie, dan had hij dat moeten melden. Denk aan een kelner met knieklachten. Dat bewijzen is lastig.

3. Belemmeren of vertragen van herstel. Bijvoorbeeld een hardloopwedstrijd met knieklachten, of zonder reden geen arts raadplegen.

4. Onvoldoende meewerken aan re-integratie. Bijvoorbeeld passend werk weigeren of te laat de WIA aanvragen. Dan kun je een loonstop opleggen.

Ook is in sommige gevallen een loonopschorting mogelijk. Lees daar meer over.

Welke uitkeringen mag je verrekenen met het loon?

Ontvangt de werknemer een Ziektewet-, WAO- of WIA-uitkering voor dezelfde arbeid, dan mag je die in mindering brengen. Dat geldt ook voor inkomsten uit nevenwerk dat hij tijdens zijn ziekte verricht en dat hij anders niet had kunnen doen.

Bij een werknemer die duurzaam en volledig arbeidsongeschikt is, kan een vervroegde IVA-uitkering uitkomst bieden. De werknemer vraagt die zelf aan bij het UWV. Vanaf het moment dat de werknemer een vervroegde IVA uitkering ontvangt, mag je dat met het loon verrekenen.

Heeft de werknemer een no-riskpolis, dan betaalt het UWV je een Ziektewet-uitkering.

Kun je loonkosten verhalen op een derde?

Is een ander aansprakelijk voor de ziekte, bijvoorbeeld bij een verkeersongeval, dan kun je via loonregres een deel van de schade verhalen op de schadeveroorzaker. Dat gaat om het nettoloon en de kosten van de arbodienst. Het werkgeversdeel van de pensioenpremie kun je niet verhalen.

Zieke werknemer en vakantie

Krijgt een zieke werknemer 100% loon als hij vakantie opneemt? Ja. Tijdens vakantie heeft hij recht op 100% van het overeengekomen loon als hij daarvoor ook vakantiedagen opneemt. De werknemer neemt dan vakantie op voor zijn volledige contracturen, niet alleen voor de uren die hij re-integreert.

Ontslag na 2 jaar ziekte

Na 2 jaar ziekte is het opzegverbod voorbij (mits er geen loonsanctie is opgelegd vanuit het UWV) en kan je in sommige gevallen de arbeidsovereenkomst beëindigen.

Twijfel je wat je moet doorbetalen, of wil je je verzuimbeleid laten toetsen? Plan dan een gratis intakegesprek met ons in.